Prof. Dr. Mehmet Görmez hocamız bu haftaki dersinde, Taha Abdurrahman’ın İtimaniye felsefesinin ve bu felsefesinin hem seküler ahlak felsefesinden hem de irfani ahlak anlayışından hangi yönleriyle ayrıldığını ele aldı. İtimaniye felsefesi temelde bir ahlak felsefesidir. Ancak bu ahlak felsefesi ne seküler ahlak felsefesiyle ne de irfani ahlak felsefesiyle aynı zeminde yer alır. Seküler ahlak felsefesinden …
“Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 14”devamını oku
“İslam ve Psikoloji” seminer dizisi, Dr. Öğr. Üyesi Seyid Bağçivan’ın gerçekleştirdiği ilk oturumla başladı. Sunumunda, bu alandaki çalışmaların eleştiri süzgecinden geçirilmesinin gerekliliğine değinen Bağçivan; İslami psikoloji literatürünün, akademik derinliği olan ve sağlam bir kuramsal temele dayanan yeni yaklaşımlarla zenginleşmesi gerektiğini vurguladı.
İslam Düşünce Enstitüsü olarak, her yıl Ramazan ayında İstanbul’da mukim muhacir alimlerimizle gerçekleştirdiğimiz “Geleneksel Âlimler İftarı Programı” kapsamında bu yıl, 20 farklı ülkeden 100’ü aşkın âlim ve mütefekkirle bir araya geldik. Bu buluşmanın ümmetin birliğine ve dirliğine katkı sağlamasını, adaletin ve merhametin hâkim olduğu bir geleceğe vesile olmasını temenni ederiz.
Bu haftaki dersimizde Bünyamin Erul hocamız, Sünnet ve Hadis ilminin metodolojik zeminini yalnızca bir “rivayet tekniği” olarak değil, aynı zamanda sistemli bir epistemolojik disiplin olarak ele almanın imkânlarını tartışmıştır. Dersin temel konusu, hadis metinlerinin sadece dini metinler olarak değil; aynı zamanda tarihsel birer haber ve rivayet olarak nasıl analiz edilmesi gerektiği meselesidir. Hocamızın perspektifine göre …
“Sünnet ve Sîret Metodolojisi | Ders 15”devamını oku
Hocamız bugün dersi kapsamında Fârâbî’nin Kitâbü Ârâʾi Ehli’l-Medîneti’l-Fâzıla adlı eserini tahlil etti. Hocamız Fârâbî’nin bu eserine benzer başlıklara sahip olan Fusûlü’l-medenî, es-Siyâsetü’l-medeniyye Tahsîlü’s-saʿâde, Kitâbü’l-mille ve Kitâbü’l-hurûf gibi eserlerine de değinerek bu metinlerin her birinin birbirine benzer görünmesine rağmen aslında ayrıntılarda fizikten metafiziğe, ahlâktan siyasete ve dine uzanan geniş bir medeniyet projesinin farklı boyutlarını temsil ettiğini …
“Bir Filozof Bir Eser | Ders 5”devamını oku
Prof. Dr. Celal Türer bu dersinde, felsefe tarihinin en zorlu antinomilerinden biri olan rasyonalizm ve empirizm çatışmasını merkeze alarak, akıl kavramının tarihsel süreçte sabit bir güç değil, sürekli form değiştiren bir yapı olduğunu ortaya koymuştur. Rasyonalizmin her zaman “bir sıfır önde” başladığı algısına değinen Türer, Azra Erhat’ın “İşte İnsan” eserindeki çözümlemesine atıfla, aklın kökeninin hem …
“Meselelere Felsefe ile Bakmak | Ders 5”devamını oku
Bu haftaki dersimizde hocamız, Hz. Peygamber’in tarihsel kimliğini, dramatik kurgulardan, efsanevi eklentilerden, edebi romantizmden ve anakronik projeksiyonlardan arındırarak, onu “gerçeğe en yakın” biçimiyle idrak etmenin metodolojik çerçevesini tartışmıştır. Temel sorun, 14 asırlık süreçte katmanlaşan ve çoğu zaman idealize edilen “tasavvur ürünü siyer” ile Kur’an ve sahih rivayetlerin işaret ettiği “olgusal siyer” arasındaki ontolojik farkın net …
“Sünnet ve Sîret Metodolojisi | Ders 14”devamını oku
Prof. Dr. Müfit Selim Saruhan hocamız dersimizde Fârâbî’nin “Risâle fîmâ yenbağî en yukaddem kable teallûmi’l-felsefe” adlı Arapça risalesini metin üzerinden okuyarak tahlil etti. Bu risalenin Türkçede “Felsefe Öğreniminden Önce Bilinmesi Gerekenler” şeklinde ifade edilebileceğini belirtti. Ayrıca Fârâbî’nin bir de “Mantık öğrenmeden önce bilinmesi gerekenler” başlıklı benzer içerikte bir risalesi bulunduğunu ifade etti. Öncelikle metnin teknik …
“Bir Filozof Bir Eser | Ders 4”devamını oku
İDE’de bu hafta, Prof. Dr. Mehmet Görmez’in usûl ve metodoloji dersi kapsamında “Makâsıdu’l-İbâdât” başlıklı dersi gerçekleşti. Makâsıdü’ş-şerîa’nın ibadetler özelindeki tezahürü olan Makâsıdu’l-İbâdât, mükellefin yerine getirdiği ameller ile elde etmesi beklenen ‘maslahat’ ve ‘hikmet’ dengesini merkeze alan bir metodolojiyi temsil eder. Konunun daha iyi kavranması için öncelikle amellerin mahiyetine dair şu temel ikili ayrımı yapmak gerekir: …
“İslam Düşüncesinde Usûl ve Metodoloji | Ders 16”devamını oku
Bu haftaki dersimizde Hadi Adanalı Hocamız, İslâmî metinlerin anlaşılması ve yorumlanmasında dil felsefesinden ve mantıktan nasıl faydalanabileceğimiz sorusu etrafında derse giriş yaptı. Hocamız, özellikle Hz. Peygamber ile ilgili rivayetlerin nasıl anlaşılacağına yönelik tartışmaların temelde metin yorumuna dayandığını belirterek, metinle kurduğumuz ilişki üzerine düşünmenin zorunlu olduğunu vurguladı. Bu bağlamda modern dönemde dil felsefesinin bize sağladığı imkanlarla …
“Kur’an-ı Kerim’de Zihinsel Erdemler | Ders 18”devamını oku